close
تبلیغات در اینترنت

دستور زبان 2(فعل های گذرا و ناگذر )

دستور زبان 2(فعل های گذرا و ناگذر )
دوشنبه 26 آذر 1397
تبلیغات

تبلیغات

دل نوشته ها

دل نوشته ها

نوبت عاشقی است یک چندی

گفتم آهن دلی کنم چندی

ندهم دل به هـــیچ پیوندی

وانکه را دیده در جمال تو رفت

هرگزش گوش نشنود پندی

خاصه ما را که در ازل بوده است

با تو آمیزشی و پیوندی

به دلت ، کز دلت به در نکنم

سخت تر زین مخواه سوگندی

یک دم آخر حجاب یک سو نه

تا بر آساید آرزومندی

ریش فرهاد بهترک می بود

گر نه شیرین نمک پراکندی

کاشکی خاک بودمی در راه

تا مگر سایه بر من افکندی

چه کند بنده ای که از دل و جان

نکند خدمت خداوندی

سعدیا دور نیک نامی رفت

نوبت عاشقی است یک چندی


فرهنگ و ادب

فرهنگ و ادب

راز زندگی

غنچه با دل گرفته گفت

« زندگی ، لب ز خنده بستن است

گوشه ای درون خود نشستن است»

گل به خنده گفت :

« زندگی شکفتن است

با زبان سبز راز گفتن است »

گفت و گوی غنچه و گل از درون باغچه

باز هم به گوش می رسد

تو چه فکر می کنی؟

راستی کدام یک درست گفته اند؟

من که فکر می کنم

کل به راز زندگی اشاره کرده است

هر چه باشد او گل است

گل یکی دو پیرهن

بیشتر ز غنچه پاره کرده است

قیصر امین پور

شاعرانه ها

شاعرانه ها

سینه ام دکان عطاری است ، دردت چیست ؟

شنبلیله ، رازیانه ، شاهی و گشنیز

هل و آویشن نبیذ سرخ شور انگیز

سینه ام دکان عطاری است ، دردت چیست ؟

تو اگر جسمت بهاران است اما جان تو پاییز

عازم مسجد سلیمانی ولیکن می رسی تبریز

عاشقی تو

عاشقی تو

من برای عاشق بی کس

عاشق بی چیز

راه رفتن ،گریه کردن زیر باران می کنم تجویز

سینه ام دکان عطاری است ، دردت چیست؟

محمد صالح علا

 

هنر ها

هنر ها

هنر سخن گفتن

بدان که از همه ی هنرها، بهترین، سخن گفتن است

با همه هنر جهد کن که سخن بر جای گویی که سخن نه بر جای، اگرچه خوب گویی، زشت نماید وسخن که از وی بوی هنر نیاید، ناگفته بهتر. سخن ناپرسیده مگوی و از گفتار خیره پرهیز کن و چون باز پرسند، جز راست مگوی و تا نخواهند، کس را نصیحت مگوی و پند مده خاصه کسی را که پند نشوند.

سقراط گوید: هیچ گنجی بهتر از هنر و هیچ دشمن بدتر از خوی بد نیست و هیچ عزّی بزرگوارتر از دانش نیست و هیچ پیرایه بهتر از شرم نیست. پس آموختن را وقتی پیدا مکن چه در هر وقت و در هر حال که باشی چنان باش که یک ساعت از تو در نگذرد تا دانشی نیاموزی.

نادانان را مردم مدان و دانای بی هنر را دانا مشمر و پرهیزکار بی دانش را زاهد مدان و با مردم نادان صحبت مکن، خاصه با نادانی که پندارد داناست و بر جهل خرسند مشو و صحبت جز با مردم نیک نام مکن که از صحبت نیکان، مرد نیک نام شود... کردار نیک را ناسپاس مباش و فراموش مکن... خوش خویی و مردمی پیشه کن و از خوی های ناستوده دور باش.

قابوس نامه


جستجو

جستجو

پیوندهای روزانه

پیوندهای روزانه

لینک دوستان

لینک دوستان

امکانات جانبی

امکانات جانبی

دستور زبان 2(فعل های گذرا و ناگذر )

  • 34794

به نام دوست

فعل های گذرا و ناگذر

به جدول زیر توجّه کنید .

نهاد

فعل

پرندگانِ مهاجر

عمو و بچّه ها

دوستم

نشستند.

آمدند.

رفت.

 



(لطفاً به ادامه ی مطلب مراجعه کنید )

به فعلی که با نهاد کامل می شود و نیازی به چیز دیگری ندارد  فعل ناگذرا می گوییم .


به جمله ی زیر توجّه کنید . آیا فعل این جمله ناگذر است ؟

ما در کنار دیگر بچّه ها ، زیر سایبان ایستگاه اتوبوس نشستیم .

به نظر شما کوتاه ترین شکل این جمله چگونه خواهد بود ؟

( کدام قسمت های این جمله را می توانیم حذف کنیم ؟ )

ما در کنار دیگر بچّه ها ، نشستیم .

ما زیر سایبان ایستگاه اتوبوس نشستیم .

ما نشستیم .

نتیجه :   فعل این جمله ناگذرا است.

*­ فعل های ناگذر می توانند جمله های دو جزئی ( نهاد + فعل ) بسازند .

* فعل گذرا فعلی است که علاوه بر نهاد به چیز دیگری مثل مفعول ، مسند یا متمم نیاز داشته باشد .

الف ) فعل های گذرا به مفعول :

فعلی که علاوه بر نهاد به مفعول نیاز داشته باشد،گذرا به مفعول است.

                     نهاد + مفعول + فعلِ گذرا به مفعول .

نهاد

مفعول

فعلِ گذرا به مفعول

پرویز

بچه ها

مادرِ زهرا

روزنامه ها ی ورزشی را

توپ

غذایِ خوشمزه ای

می خواند.

دارند .

پخته بود.








ب ) فعل های گذرا به مسند :

فعل هایی که از مصدر های ( استن ، بودن ، شدن ، گشتن ، گردیدن ) به دست بیایند  جمله های سه جزئی می سازند :                                            

«  نهاد + مسند + فعل اسنادی  »

نهاد

مسند

فعل اسنادی

دوستان برادرم

کیف های مرغوب

خوشحال و شادمان

بسیار گران

بودند .

هستند .

*­ نکته : در یک جمله ی طولانی که فعل اسنادی دارد ، مسند را چگونه پیدا کنیم ؟

اگر میان نهاد و فعل اسنادی ، با کمک واژه های ( چه یا که ) پرسشی بسازیم ، پاسخ پرسش ما مسند خواهد بود .

یعنی :                        نهـــاد + چـه یا کـه + فعل اسنادی ؟ مسند

هوای بسیاری از مناطق کشور ، این روزها ، پس از باران های نوازش گر بهاری ،جذاب وفراموش نشدنی شده است .

( هوا چه شده است ؟ جذاب و فراموش نشدنی )

آسمانِ شب چادر سیاه بزرگی است که بزرگترین سوراخش ماه است .

گشت غمناک دل و جان عقاب

تمام حاضران در جلسه ی روز سه شنبه اولیایِ دانش آموزانِ پایه یِ سوم بودند .

ج) فعل های گذرا به متمم:

می دانیم که ( حرف اضافه + متمم ) در بسیاری از جمله ها دیده می شود . امّا در بیشتر این جمله ها متمم ها قابل حذف هستند .

متمم های قابل حذف را متمم قیدی می گوییم . مثل

ما درکنار دیگر بچّه ها، زیر سایبان ایستگاه اتوبوس نشستیم .

*­ این جمله،گذرا به متمم نیست چون متممِ آن قابل حذف است .


 *­ اگر نتوانیم متمم را از جمله حذف کنیم ، متممِ جمله  متمم اجباری یا متمم فعل است .                           نهاد + متممِ اجباری + فعل گذرا به متمم .

 پیرمرد ازسخنِ من رنجید .  

 تو به گل می مانی .

 حر به سپاه امام حسین (ع ) پیوست .  

این موضوع درذهن بچّه ها نمی گنجد .

*­ تمرین : ده جمله ی متنوّع از کتاب انتخاب کنید و آن ها را ازنظر گذرا یا ناگذرا بودن فعل بررسی کنید

 *­ بعضی فعل ها به  فعل های آشپزخانه ای معروف هستند .  

مثل ( شکست ، ریخت ، پخت ، سوخت ، برید و ... ) این فعل ها گاهی به شکل ناگذر و گاهی به شکل گذرا به کار می روند . مثل :    

                غذا پخت . ( فعل ناگذر )

 مادر غذا را پخت . ( فعل گذرا به مفعول )

 به این گونه فعل ها فعل های دو وجهی می گوییم .

پیروز باشید!

 لطفاً نظر شریفتان را درج بفرمایید .  




 



نظرات()

بخش نظرات این مطلب


این نظر توسط F L در تاریخ 1395/11/2 و 10:08 دقیقه ارسال شده است

F L گفته:

به خاطر توضیحات خوبتون ممنونم .. فقط یک سوال داشتم ... اگه در سوالی از ما خواسته بود که فعل های گذرا رو مشخص کنیم .. حتما نباید گذرا به مفعول باشه و می تونه گذرا به متمم و مسند هم باشه ...درسته ؟؟؟
پاسخ : درود بر شما ! بله ، فعل های گذرا شکل های متفاوتی دارند . گذرا به مفعول ، گذرا به متمم، گذرا به مسند .و حتی گذرا به دو جزء ، مثلا‌ گذرا به مفعول و مسند یا گذرا به متمم و مسند و ...
پاسخ : درود بر شما ! بله ، فعل های گذرا شکل های متفاوتی دارند . گذرا به مفعول ، گذرا به متمم، گذرا به مسند .و حتی گذرا به دو جزء ، مثلا‌ گذرا به مفعول و مسند یا گذرا به متمم و مسند و ...

این نظر توسط سامان در تاریخ 1395/10/23 و 0:06 دقیقه ارسال شده است

سامان گفته:

سلام
ممنون از توضیحات خوبتون سوالی داشتم
(جمله (دل زیردستان خود شاد دار
نقش کلمه شاد چیست؟
جمله سه جزئی است یا چهار جزئی؟
با تشکر
پاسخ : سلاااام
خواهش می کنم
جملۀ « دل زیردستان خود شاد دار » یک جملۀ چهار جزئی با مفعول و مسند است
« دار » در این جمله معادل فعل « کن » است .
( تو ) دل زیردستان خود را شاد کن »
و شاد در این جمله ، مسند است
شاد باشید !

این نظر توسط مرتضی در تاریخ 1395/10/11 و 20:09 دقیقه ارسال شده است

مرتضی  گفته:

سلام
خیلی خوب و واضح بود فقط یه سوال؟
در جمله تو به گل می مانی
نقش کلمه به در اینجا حرف اضافه نیست چون معنای اصلی بدین شکله: تو مانند گل هستی
برای همین مطمئن نیستم فعل این جمله گذرا به متمم باشه.
پاسخ : درود بر شما آقا مرتضی
وقتی قرار است نقش دستوری واژه ها را در متن بیابیم ، وقتی متن به خودی خود واضح است و ابهامی ندارد و به زبان امروزی نوشته شده است ، نباید متن را معنی کنیم ، یعد نقش ها را مشخص کنیم .
در این متن ، « به » حرف اضافه است و « گل » متمم
در ضمن ، چون ، مثل ،مانند ، شبیه ، به سان و .... هم ، حرف اضافه هستند .
این جمله بدون شک سه جزئی با متمم است
شاد باشید و سربلند !!

این نظر توسط R Kفرزانگان پنج در تاریخ 1395/10/5 و 18:05 دقیقه ارسال شده است

R Kفرزانگان پنج گفته:

بسیار مفید بود.
با تشکر از شما.
پاسخ : درود بر شما
خواهش می کنم
شاد باشید !

این نظر توسط ندا در تاریخ 1395/10/4 و 20:53 دقیقه ارسال شده است

ندا گفته:

ممنون از توضيخات خوب و واضحتون معلم دخترم نتونسته بود اين مبحث رو به درستي آموزش بده ومن با خوندن توضيحات شما كاملا برايش تفهيم كردم
پاسخ : درود بر شما
از این بابت خوشحالم
با آرزوی موفقیت شما و دختر خانمتون
شاد باشید !

این نظر توسط نرگس در تاریخ 1395/9/14 و 0:17 دقیقه ارسال شده است

نرگس گفته:

دستتون درد نکنه عالی بود


خسته نباشین

بدردم خورد
پاسخ : سلام
خواهش می کنم
از این بابت خوشحالم

این نظر توسط نیلو در تاریخ 1395/9/13 و 22:31 دقیقه ارسال شده است

نیلو گفته:

خلاصه و مفید ممنون
پاسخ : درود بر شما
خواهش می کنم
شاد باشید !
پاسخ : درود بر شما
خواهش می کنم
شاد باشید !

این نظر توسط نگی تخس در تاریخ 1395/9/6 و 18:53 دقیقه ارسال شده است

نگی تخس گفته:

عااااااااااااااااااااالللللللللللللللللییییییییییییییییییییی
پاسخ : درود بر شما دوست خوب
ممنووووووووووووووووووووووووووووووووووون از این همه لطف
کاش می فرمودی کدوم بخش از مطالب به نظرتون عالی بود
شاد باشید!

این نظر توسط ALI در تاریخ 1395/8/30 و 14:28 دقیقه ارسال شده است

ALI گفته:

سایتتون عالی بود
خیلی کمکم کرد
ممنون
پاسخ : درودبر شما
از این موضوع خوشحالم
شاد باشید !

این نظر توسط سلام در تاریخ 1395/8/5 و 6:40 دقیقه ارسال شده است

سلام گفته:

احسنت و ممنونم
پاسخ : درود بر شما
سپاسگزارم
شاد باشید


برای دیدن نظرات بیشتر روی شماره صفحات در زیر کلیک کنید

نام
ایمیل (منتشر نمی‌شود) (لازم)
وبسایت
:) :( ;) :D ;)) :X :? :P :* =(( :O @};- :B /:) :S
نظر خصوصی
مشخصات شما ذخیره شود ؟ [حذف مشخصات] [شکلک ها]
کد امنیتیرفرش کد امنیتی
تبلیغات

تبلیغات

    Rozblog.com رز بلاگ - متفاوت ترين سرويس سایت ساز
    ورود کاربران

    ورود کاربران

    عضويت سريع

    عضويت سريع

      نام کاربری :
      رمز عبور :
      تکرار رمز :
      ایمیل :
      نام اصلی :
      کد امنیتی : * کد امنیتیبارگزاری مجدد
      آمار

      آمار

        آمار مطالب آمار مطالب
        کل مطالب کل مطالب : 24
        کل نظرات کل نظرات : 393
        آمار کاربران آمار کاربران
        افراد آنلاین افراد آنلاین : 2
        تعداد اعضا تعداد اعضا : 273

        آمار بازدیدآمار بازدید
        بازدید امروز بازدید امروز : 17
        بازدید دیروز بازدید دیروز : 45
        ورودی امروز گوگل ورودی امروز گوگل : 0
        ورودی گوگل دیروز ورودی گوگل دیروز : 13
        آي پي امروز آي پي امروز : 9
        آي پي ديروز آي پي ديروز : 15
        بازدید هفته بازدید هفته : 17
        بازدید ماه بازدید ماه : 377
        بازدید سال بازدید سال : 4,268
        بازدید کلی بازدید کلی : 190,451

        اطلاعات شما اطلاعات شما
        آی پی آی پی : 34.228.41.66
        مرورگر مرورگر :
        سیستم عامل سیستم عامل :
        تاریخ امروز امروز : دوشنبه 26 آذر 1397

        کلیه ی حقوق مادی و معنوی سایت مربوط به زبان و ادبیات فارسی بوده و کپی برداری از آن با ذکر منبع بلامانع می باشد.
        قالب طراحی شده توسط: تک دیزاین و سئو و ترجمه شده و انتشار توسط: قالب گراف